Ideeën voor actief leren
Wetenschapsfilosofie onderzoekt de fundamenten, methoden en implicaties van de wetenschap. In dit onderdeel kijken we naar de ontwikkeling van wetenschappelijke kennis. We bespreken het falsificatie-principe van Karl Popper, die stelde dat wetenschap zich onderscheidt door de mogelijkheid om ongelijk te krijgen, en de paradigmaverschuivingen van Thomas Kuhn, die liet zien dat wetenschap niet altijd een lineair proces van vooruitgang is.
Activiteit 01
De klas wordt verdeeld in een 'gevestigde orde' van wetenschappers en een groep 'revolutionairen' met een nieuwe theorie. Ze moeten proberen de rest van de klas te overtuigen, waarbij ze ervaren hoe lastig het is om een heersend paradigma omver te werpen.
Wat is het verschil tussen wetenschap en pseudowetenschap?
Activiteit 02
In kleine groepen krijgen leerlingen verschillende claims (bijv. astronomie vs. astrologie, homeopathie vs. geneeskunde). Ze moeten Poppers demarcatiecriterium toepassen om te bepalen welke claims wetenschappelijk zijn en waarom.
Hoe voltrekt zich een wetenschappelijke revolutie?
Activiteit 03
Leerlingen proberen te bewijzen dat de zon morgen weer opkomt. In tweetallen ontdekken ze dat elke voorspelling gebaseerd is op inductie, en bespreken ze Humes kritiek dat inductie logisch gezien niet waterdicht is.
Is wetenschappelijke kennis objectief?
Enkele opmerkingen over deze eenheid onderwijzen
Pas op voor deze misvattingen
Wetenschap is een verzameling van onomstotelijke feiten.
Wetenschap is een proces van voortdurende herziening. Door de geschiedenis van een specifiek wetenschappelijk concept (zoals het atoommodel) te onderzoeken, zien leerlingen dat 'waarheid' in de wetenschap vaak het best houdbare model van dat moment is.
Een theorie is 'maar een theorie'.
In de wetenschap is een theorie een breed gedragen en getoetst verklaringskader. Een groepsopdracht waarbij leerlingen het verschil tussen een 'hypothese' en een 'wetenschappelijke theorie' definiëren, helpt dit misverstand uit de weg te ruimen.
Methodes gebruikt in dit overzicht