Simulatiespel
Complex scenario met rollen en consequenties
In een oogopslag
Duur
40–60 min
Groepsgrootte
15–35 leerlingen
Inrichting van de ruimte
Flexibele ruimte voor verschillende groepsposten
Materialen
- Rolkaarten met doelen en middelen
- Spelmateriaal (zoals fiches of 'valuta')
- Rondetracker
Taxonomie van Bloom
Sociaal-emotionele competenties
Wat is Simulatiespel?
Simulatiespellen zijn meeslepende instructiestrategieën die leerlingen in dynamische, door regels gestuurde omgevingen plaatsen die real-world systemen nabootsen. Dit bevordert diep conceptueel begrip en besluitvormingsvaardigheden. Door leerlingen door complexe scenario's te laten navigeren en de directe gevolgen van hun keuzes te laten ervaren, overbruggen simulaties de kloof tussen theoretische kennis en praktische toepassing. Deze methodiek werkt omdat het gebruikmaakt van de ervaringsgerichte leertheorie, wat zorgt voor een hoge cognitieve betrokkenheid en langdurige retentie door actieve deelname in plaats van passieve consumptie. Naast vakinhoudelijke beheersing ontwikkelen simulatiespellen essentiële 21e-eeuwse vaardigheden zoals kritisch denken, samenwerken en systeemdenken. Als docent treed je op als facilitator die leerlingen door een gestructureerde cyclus van voorbereiding, uitvoering en nabespreking leidt. Dit proces stelt leerlingen in staat om hypothesen te testen in een veilige, gecontroleerde omgeving, wat bijzonder effectief is voor vakken die te maken hebben met sociale systemen, wetenschappelijke processen of economische modellen. De competitieve of coöperatieve elementen in de spelmechanica verhogen de motivatie en emotionele betrokkenheid van de leerling, wat zorgt voor een leerervaring die zowel uitdagend als gedenkwaardig is.
Ideaal voor
Wanneer gebruik je het?
Leeftijdsgroepen
Geschikte vakken
Hoe voer je een Simulatiespel uit?
Definieer de leerdoelen
Stel vast welke specifieke concepten of systeemrelaties je de leerlingen wilt laten beheersen via de simulatie.
Selecteer of ontwerp de simulatie
Kies een bestaande digitale of analoge simulatie, of ontwerp zelf regels en rollen die het te bestuderen systeem nauwkeurig weerspiegelen.
Wijs rollen en regels toe
Deel duidelijke beschrijvingen uit van de rollen van de leerlingen, de beperkte middelen waar ze mee moeten werken en de winvoorwaarden of doelen van de simulatie.
Houd een oefenronde
Voer een korte proefronde uit zonder consequenties om er zeker van te zijn dat alle leerlingen de mechanica en de interface begrijpen voordat de echte simulatie begint.
Begeleid de uitvoering
Observeer de simulatie terwijl deze bezig is. Grijp alleen in om regels te verduidelijken of logistiek te sturen, zodat leerlingen zelfstandig door de uitdagingen kunnen navigeren.
Leid een gestructureerde nabespreking
Begeleid een klassikale discussie waarin leerlingen reflecteren op hun keuzes, de uitkomsten en hoe de simulatie overeenkomt met wetenschappelijke theorieën uit de echte wereld.
Beoordeel via reflectie
Geef een opdracht na de simulatie, zoals een logboekverslag of een analytisch essay, om te evalueren of de leerling de ervaring kan koppelen aan de academische leerstof.
Wetenschappelijke onderbouwing
Vlachopoulos, D., Makri, A.
2017 · International Journal of Educational Technology in Higher Education, 14(22), 1-33
De studie toonde aan dat simulaties de leerresultaten aanzienlijk verbeteren wanneer ze zijn afgestemd op specifieke leerdoelen en gestructureerde nabesprekingssessies bevatten.
Chernikova, O., Heitzmann, N., et al.
2020 · Review of Educational Research, 90(4), 499–541
Deze meta-analyse toont aan dat op simulatie gebaseerd leren zeer effectief is voor het bevorderen van complexe vaardigheden, vooral wanneer er tijdens de simulatie ondersteuning en begeleiding door de docent wordt geboden.
Onderwerpen die goed passen bij Simulatiespel
Bekijk curriculumonderwerpen waarbij Simulatiespel een aanbevolen actieve leerstrategie is.
Nederland onder de zeespiegel
Groep 5 · Ontdekkingsreis door Nederland: Ruimte en Samenleving
De Kringloop van het Water
Groep 7 · De Wereld in Kaart: Ruimte, Mens en Milieu
Handel en Hulp
Klas 1 VWO · De Wereld in Kaart: Ontdekking van de Aarde
Plaattektoniek en Vulkanisme
Klas 2 VWO · De Wereld in Beweging: Dynamiek en Diversiteit
Vulkanisme en Menselijke Veiligheid
Klas 3 VWO · De Wereld in Beweging: Ruimte, Macht en Milieu
Het Levende Schilderij
Groep 3 · De Jonge Ontdekker: Kleur, Vorm en Verhaal
Theatrale Vormgeving
Klas 1 VWO · Beeldende Ontdekkingsreis: Van Waarneming tot Verbeelding
Evolutietheorie en Adaptatie
Klas 1 VWO · De Wonderlijke Wereld van het Leven
Natuurlijke Selectie
Klas 2 VWO · De Levende Wereld: Van Cel tot Ecosysteem
Veelgestelde vragen
Wat is een simulatiespel in het onderwijs?
Hoe gebruik ik simulatiespellen in mijn klas?
Wat zijn de voordelen van simulatiespellen voor leerlingen?
Zijn simulatiespellen effectief voor alle vakken?
Hoe beoordeel je het leren bij een simulatiespel?
Genereer een Missie met Simulatiespel
Gebruik Flip Education om een volledig Simulatiespel lesplan te maken, afgestemd op jullie curriculum en klaar voor gebruik in de klas.