Ideeën voor actief leren
Instituties en sociale controle zijn de mechanismen die gedrag in banen leiden en de maatschappelijke orde handhaven. Instituties zijn min of meer gestandaardiseerde gedragspatronen, zoals het huwelijk, de rechtsspraak of het onderwijs. Sociale controle is het middel waarmee mensen elkaar dwingen zich aan de normen van deze instituties te houden. Dit onderwerp valt onder Domein D2 en D3 en is essentieel voor het begrijpen van machtsstructuren.
Activiteit 01
In het lokaal hangen afbeeldingen van verschillende instituties (een supermarkt, een klaslokaal, een sportveld). Leerlingen noteren bij elke afbeelding welke ongeschreven regels er gelden en wat de sancties zijn als je die overtreedt.
Wat zijn maatschappelijke instituties?
Activiteit 02
Leerlingen spelen korte scènes waarin iemand een sociale norm overtreedt (bijv. voordringen of hardop bellen in de trein). Ze oefenen met verschillende vormen van informele sociale controle en bespreken welk effect dit heeft op de overtreder.
Hoe werkt formele en informele sociale controle?
Activiteit 03
Groepen onderzoeken hoe sociale media fungeren als een modern systeem van sociale controle. Ze analyseren fenomenen zoals 'cancel culture' en 'likes' als informele sancties en presenteren hun conclusies over de impact op individuele vrijheid.
Waarom zijn instituties noodzakelijk voor binding?
Enkele opmerkingen over deze eenheid onderwijzen
Pas op voor deze misvattingen
Instituties zijn alleen gebouwen, zoals een ziekenhuis of school.
Instituties zijn gedragspatronen en regels. Een schoolgebouw is een gebouw, maar 'het onderwijs' met al zijn regels en tradities is de institutie. Het analyseren van 'het ontbijt' als institutie helpt leerlingen dit abstracte begrip te vatten.
Sociale controle is altijd iets negatiefs of onderdrukkends.
Sociale controle is noodzakelijk voor voorspelbaarheid en veiligheid in de samenleving. Zonder sociale controle zouden instituties niet kunnen voortbestaan. Discussies over veiligheid op straat kunnen dit positieve aspect belichten.
Methodes gebruikt in dit overzicht