Ideeën voor actief leren
De laatste fase van het vwo is gericht op de voorbereiding op het centraal examen. In dit onderdeel trainen leerlingen hun vaardigheden in tekstverklaring en argumentatieleer, specifiek toegepast op het examenthema. Het analyseren van primaire teksten van filosofen als Smith, Marx en Nussbaum staat centraal. Leerlingen leren hoe ze een complexe redenering kunnen ontleden, drogredenen kunnen herkennen en hun eigen standpunten helder en filosofisch verantwoord kunnen formuleren.
Activiteit 01
Elk groepje krijgt een fragment uit de examenbundel. Ze moeten dit fragment volledig doorgronden en vervolgens aan de rest van de klas uitleggen, inclusief de belangrijkste begrippen en de logische structuur van het argument.
Hoe analyseer je een complexe filosofische tekst?
Activiteit 02
Leerlingen werken in duo's aan een oude examenvraag. Ze moeten niet alleen het antwoord vinden, maar ook de 'valstrikken' in de vraagstelling identificeren en een stappenplan maken voor hoe je een dergelijke vraag aanpakt.
Wat zijn de kenmerken van een geldig en gezond argument?
Activiteit 03
Leerlingen schrijven een kort betoog over een stelling uit het examenthema. Ze wisselen hun tekst uit met een partner die met een 'argumentatie-checklist' (zijn de premissen helder? is de conclusie geldig?) feedback geeft.
Hoe pas je theorieën toe op een onbekende casus?
Enkele opmerkingen over deze eenheid onderwijzen
Pas op voor deze misvattingen
Op het examen moet je vooral je eigen mening geven.
Het examen vraagt om een filosofische analyse en toepassing van theorieën. Je eigen mening telt alleen als deze is onderbouwd met de juiste filosofische concepten. Door het nakijken van modelantwoorden ontdekken leerlingen wat een 'filosofisch' antwoord onderscheidt van een algemeen antwoord.
Als ik de begrippen ken, ken ik de stof.
Het examen toetst vooral de *toepassing* van begrippen op nieuwe casussen. Actieve werkvormen waarbij leerlingen onbekende krantenartikelen koppelen aan de geleerde theorieën zijn daarom essentieel voor een goede voorbereiding.
Methodes gebruikt in dit overzicht
De Vrije Markt en Mensbeelden
Onderzoek naar de homo economicus en hoe de vrije markt ons beeld van de mens en de samenleving vormt.
8 methodologies
Commodificatie en Vervreemding
Kritische analyse van Marx en hedendaagse denkers over de vermarkting van het menselijk leven.
8 methodologies
Ecologische en Sociale Rechtvaardigheid
Ethische reflectie op de grenzen van de vrije markt in relatie tot klimaat en ongelijkheid.
8 methodologies