Digitale geletterdheid · Groep 4 · Informatie zoeken en vinden · 3.º Período

Plaatjes en video's zoeken

Leerlingen oefenen met het zoeken naar specifieke afbeeldingen en video's voor een schoolopdracht. Ze leren hoe ze een passend plaatje bij een onderwerp vinden.

Kort samengevat:Beeldtaal is overal. In dit onderwerp leren leerlingen hoe ze gericht kunnen zoeken naar afbeeldingen en video's die hun verhaal ondersteunen. Dit is een belangrijk onderdeel van de SLO-leerlijn Informatievaardigheden: het verwerken en presenteren van informatie. Ze leren dat een goed plaatje meer zegt dan duizend woorden, maar ook dat niet elk plaatje zomaar gebruikt mag worden.

• SLO Kerndoelen en Eindtermen
• SLO Digitale Geletterdheid - Informatievaardigheden: Zoeken van informatie
• SLO Digitale Geletterdheid - Informatievaardigheden: Verwerken van informatie

Over dit onderwerp

Beeldtaal is overal. In dit onderwerp leren leerlingen hoe ze gericht kunnen zoeken naar afbeeldingen en video's die hun verhaal ondersteunen. Dit is een belangrijk onderdeel van de SLO-leerlijn Informatievaardigheden: het verwerken en presenteren van informatie. Ze leren dat een goed plaatje meer zegt dan duizend woorden, maar ook dat niet elk plaatje zomaar gebruikt mag worden.

We besteden aandacht aan het kiezen van de juiste zoektermen voor beelden en het beoordelen van de kwaliteit. Ook introduceren we op een heel eenvoudige manier het concept van auteursrecht: mag je zomaar een tekening van iemand anders in jouw werkstuk plakken? Door actief te oefenen met het maken van een digitale collage, leren ze hoe ze media op een respectvolle en effectieve manier kunnen inzetten.

Kernvragen

1. Hoe zoek je naar een plaatje van een hond?
2. Waarom passen sommige plaatjes beter bij je verhaal dan andere?
3. Mag je alle plaatjes van het internet zomaar gebruiken?

Pas op voor deze misvattingen

Veelvoorkomende misvatting

Alles wat op Google Afbeeldingen staat, is gratis en van iedereen.

Wat je in plaats daarvan kunt onderwijzen

Leerlingen denken dat 'vinden' hetzelfde is als 'hebben'. Door hen te leren dat achter elk plaatje een maker zit, kweek je respect voor intellectueel eigendom, zelfs op een heel basisniveau.

Veelvoorkomende misvatting

Een klein, wazig plaatje is goed genoeg.

Wat je in plaats daarvan kunt onderwijzen

Kinderen kijken vaak niet naar de kwaliteit. Door een wazig plaatje groot op het digibord te laten zien, ervaren ze waarom de grootte en scherpte van een afbeelding belangrijk zijn voor hun publiek.

Ideeën voor actief leren

Gallery Walk

De Beste Plaatjeszoeker

Geef een thema (bijv. 'ruimtevaart'). Leerlingen zoeken drie verschillende plaatjes: een foto, een tekening en een schema. Ze presenteren deze op hun scherm en de klas loopt rond om te stemmen welk plaatje het onderwerp het beste uitlegt.

35 min·Hele klas

Onderzoekskring

De Video-check

Bekijk in tweetallen twee korte filmpjes over hetzelfde onderwerp (bijv. hoe een bloem groeit). De leerlingen vullen een checklist in: Is het filmpje duidelijk? Is de taal niet te moeilijk? Zouden ze dit aan een vriendje laten zien?

25 min·Duo's

Denken-Delen-Uitwisselen

Van wie is dit?

Toon een prachtige tekening van een bekend karakter. Leerlingen overleggen of ze dit zomaar op hun eigen T-shirt mogen printen en verkopen. Dit start een gesprek over eigendom en respect voor makers.

20 min·Duo's

Veelgestelde vragen

Hoe leer ik leerlingen zoeken naar rechtenvrije plaatjes?

Gebruik specifieke sites zoals Pixabay for Kids of Unsplash, of leer hen de filter 'Creative Commons' te gebruiken in zoekmachines. Leg uit dat dit 'cadeautjes' zijn van de makers die we mogen gebruiken.

Wat is een goede balans tussen tekst en beeld in groep 4?

Op deze leeftijd mag de nadruk liggen op beeld. Gebruik afbeeldingen als startpunt voor een verhaal of presentatie. Eén krachtig beeld met drie zinnen tekst is vaak effectiever dan een lap tekst.

Hoe voorkom ik dat ze urenlang naar filmpjes kijken tijdens de opdracht?

Geef een heel specifieke zoekopdracht en een tijdslimiet. Bijvoorbeeld: 'Vind binnen 5 minuten een filmpje van maximaal 2 minuten dat laat zien hoe een vulkaan uitbarst'. Controleer de voortgang actief.

Waarom is een Gallery Walk nuttig bij het zoeken naar media?

Het dwingt leerlingen om als een 'curator' naar beelden te kijken. Ze zien dat hun klasgenoten andere keuzes maken en leren beargumenteren waarom een bepaalde foto of video beter werkt voor een opdracht dan een andere.