Skip to content
Citizenship · Klas 1 VWO

Ideeën voor actief leren

Wat is een democratie?

Wat maakt een land tot een democratie? Voor vwo 1 leerlingen begint dit bij het begrijpen dat macht in Nederland bij het volk ligt, maar dat dit via vertegenwoordigers wordt uitgevoerd. We behandelen de kernkenmerken: vrije verkiezingen, politieke grondrechten en de scheiding der machten. Dit vormt de kern van Kerndoel 44 over de werking van de democratische rechtsstaat.

SLO Kerndoelen en EindtermenKerndoel 44Kerndoel 47
25–60 minDuo's → Hele klas3 activiteiten

Activiteit 01

Simulatiespel60 min · Hele klas

Simulatiespel: Het Eiland-experiment

De klas strandt op een onbewoond eiland en moet een bestuurssysteem ontwerpen. Ze ervaren het verschil tussen een autoritaire leider en een democratisch overlegmodel door beide vormen kort uit te proberen.

Wat zijn de kenmerken van een democratie?
ToepassenAnalyserenEvaluerenCreërenSociaal BewustzijnBesluitvorming
Volledige les genereren

Activiteit 02

Denken-Delen-Uitwisselen: Democratie-checks

Leerlingen krijgen een lijst met kenmerken van verschillende (fictieve) landen. Ze bepalen per kenmerk of dit past bij een democratie of een dictatuur en leggen hun keuze uit aan een partner.

Waarom is stemrecht belangrijk?
BegrijpenToepassenAnalyserenZelfbewustzijnRelatievaardigheden
Volledige les genereren

Activiteit 03

Onderzoekskring45 min · Kleine groepjes

Onderzoekskring: De Stem van de Jongere

Groepjes onderzoeken waarom de stemgerechtigde leeftijd op 18 jaar ligt. Ze bereiden een pleidooi voor om dit te verlagen naar 16 jaar of juist zo te laten, gebaseerd op democratische principes.

Hoe verschilt Nederland van een dictatuur?
AnalyserenEvaluerenCreërenZelfmanagementZelfbewustzijn
Volledige les genereren

Sjablonen

Sjablonen die passen bij deze Citizenship-activiteiten

Gebruik, bewerk, print of deel ze.

Enkele opmerkingen over deze eenheid onderwijzen


Pas op voor deze misvattingen

  • In een democratie krijgt de meerderheid altijd precies wat ze wil.

    Democratie gaat ook over het beschermen van de rechten van minderheden. Een rollenspel over een impopulair besluit laat zien waarom compromissen en grondrechten essentieel zijn.

  • Nederland is een directe democratie.

    Nederland is een representatieve democratie; we kiezen mensen die voor ons beslissen. Door een simulatie van een Tweede Kamerdebat begrijpen leerlingen de rol van volksvertegenwoordigers beter.


Methodes gebruikt in dit overzicht