Democratie is meer dan alleen stemmen; het is een manier van samenleven. In dit thema introduceren we de basisprincipes van de democratie aan de hand van SLO Kerndoel 36. Leerlingen leren dat in een democratie de meerderheid beslist, maar dat er altijd rekening moet worden gehouden met de wensen en rechten van de minderheid.
De klas is gestrand op een eiland. Ze moeten drie wetten maken waar iedereen zich aan moet houden. Hoe doen ze dat? Door een leider te kiezen, of door allemaal mee te beslissen? Ervaar de voor- en nadelen.
Geef een stelling: 'De meerderheid van de klas wil buiten spelen, maar drie kinderen hebben geen jas en vriezen dood'. Leerlingen debatteren over waarom de meerderheid niet altijd zomaar alles mag beslissen.
Leg verschillende scenario's van besluitvorming voor (loten, de oudste beslist, stemmen). Leerlingen denken na over welke methode het meest democratisch is en waarom.
Waarom is de stem van de minderheid ook belangrijk?
Democratie betekent dat ik altijd mijn zin krijg als ik bij de grootste groep hoor.
Benadruk het belang van minderheidsrechten. Gebruik een voorbeeld waarbij de meerderheid iets beslist dat heel oneerlijk is voor een kleine groep om te laten zien dat democratie ook over bescherming gaat.
Een democratie is hetzelfde als een land zonder regels.
Leg uit dat een democratie juist regels nodig heeft om de vrijheid van iedereen te bewaken. Een rollenspel over een 'vrij' land zonder wetten kan helpen om de noodzaak van democratische afspraken in te zien.