Citizenship · Groep 5

Ideeën voor actief leren

Veilig op het internet

In de digitale wereld van nu is internetveiligheid een essentieel onderdeel van burgerschap. Voor leerlingen in groep 5, die steeds vaker online games spelen en video's kijken, is het cruciaal om de basisprincipes van privacy en veiligheid te begrijpen. Dit sluit aan bij SLO Kerndoelen 34 en 35. We leren hen wat persoonlijke informatie is en waarom je deze niet zomaar met vreemden deelt.

• SLO Kerndoelen en Eindtermen
• SLO Kerndoel 34
• SLO Kerndoel 35

• 20–45 min
• Duo's → Hele klas
• 3 activiteiten

Activiteit 01

• Escape Room
• 45 min · Kleine groepjes

Stationrotatie: De Privacy-Check

Maak stations met voorbeelden van profielen op een (fictief) sociaal medium. Leerlingen moeten per profiel aangeven welke informatie 'veilig' is en welke 'gevaarlijk' om te delen.

Wat is persoonlijke informatie?

• Onthouden
• Toepassen
• Analyseren
• Relatievaardigheden
• Zelfmanagement

Activiteit 02

• Denken-Delen-Uitwisselen
• 20 min · Duo's

Denken-Delen-Uitwisselen: Het Sterke Wachtwoord

Leerlingen bedenken een methode om een wachtwoord te maken dat makkelijk te onthouden is maar moeilijk te raden. Ze delen hun tactiek (zonder het wachtwoord zelf te noemen!) met een maatje.

Waarom moet je voorzichtig zijn met wachtwoorden?

• Begrijpen
• Toepassen
• Analyseren
• Zelfbewustzijn
• Relatievaardigheden

Activiteit 03

• Rollenspel
• 30 min · Kleine groepjes

Rollenspel: De Online Onbekende

Speel een situatie na waarin iemand in een game vraagt om je adres in ruil voor 'gratis munten'. Leerlingen oefenen hoe ze beleefd maar beslist 'nee' zeggen en het aan een volwassene melden.

Aan wie kun je hulp vragen als er online iets misgaat?

• Toepassen
• Analyseren
• Evalueren
• Sociaal Bewustzijn
• Zelfbewustzijn

Enkele opmerkingen over deze eenheid onderwijzen

---

Pas op voor deze misvattingen

• Als ik iets verwijder van internet, is het voor altijd weg.

  Leg het concept van de 'digitale voetafdruk' uit. Gebruik de metafoor van een tatoeage: het is heel moeilijk om het weer weg te krijgen. Een actieve oefening met screenshots laat zien hoe snel informatie verspreid kan worden.

• Iedereen die online aardig doet, is ook echt een vriend.

  Bespreek dat mensen zich online anders kunnen voordoen. Door middel van rollenspellen leren leerlingen kritische vragen te stellen bij online contacten.

---

Methodes gebruikt in dit overzicht

• Escape Room
• Denken-Delen-Uitwisselen
• Rollenspel