Ideeën voor actief leren
Moreel wangedrag of Moral Hazard (Domein G3) treedt op wanneer mensen zich roekelozer gaan gedragen omdat ze toch verzekerd zijn. Dit gedrag verhoogt de totale schadelast en daarmee de premies voor iedereen. Leerlingen onderzoeken hoe dit gedrag de efficiëntie van de markt aantast en welke prikkels verzekeraars inbouwen om dit tegen te gaan.
Activiteit 01
Geef leerlingen een tabel van een bonus-malusladder bij een autoverzekering. Laat ze berekenen hoeveel een kleine schade van 500 euro een bestuurder over 5 jaar tijd echt kost door de terugval in treden. Ze presenteren of het 'rationeel' is om de schade te claimen.
Wat is moral hazard en hoe beïnvloedt dit de schadelast?
Activiteit 02
Debatteer over de stelling: 'Het eigen risico in de zorg moet worden afgeschaft'. Leerlingen moeten argumenten gebruiken over moral hazard (onnodig doktersbezoek) versus zorgmijding door kwetsbare groepen.
Waarom stellen zorgverzekeraars een verplicht eigen risico in?
Activiteit 03
Bedenk voorbeelden van moral hazard buiten de verzekeringswereld (bijv. een groepsproject waarbij iedereen hetzelfde cijfer krijgt). Leerlingen bespreken in paren hoe dit gedrag lijkt op dat van een verzekerde en welke 'prikkels' de docent kan inbouwen.
Hoe werkt een bonus-malussysteem in de autoverzekering?
Enkele opmerkingen over deze eenheid onderwijzen
Pas op voor deze misvattingen
Moral hazard betekent dat mensen expres fraude plegen.
Hoewel fraude een extreme vorm is, gaat moral hazard meestal over subtiele gedragsveranderingen: net iets minder voorzichtig zijn, of sneller naar een dure specialist gaan. Door leerlingen te laten reflecteren op hun eigen gedrag (bijv. met een onbeperkte databundel), wordt dit grijze gebied duidelijk.
Het eigen risico is er alleen om de verzekeraar rijker te maken.
Het hoofddoel van het eigen risico is het verminderen van moral hazard en het verlagen van de administratiekosten voor kleine schades. Hierdoor kan de basispremie voor iedereen lager blijven. Een berekening van premie mét versus zonder eigen risico helpt dit inzicht te versterken.
Methodes gebruikt in dit overzicht
Verzekeren en risico-aversie
Leerlingen leren waarom mensen zich verzekeren tegen financiële risico's en hoe verzekeringspremies worden berekend. Het concept van risico-aversie wordt wiskundig en grafisch benaderd.
8 methodologies
Asymmetrische informatie en averechtse selectie
De gevolgen van een informatieachterstand bij een van de marktpartijen. Leerlingen analyseren hoe averechtse selectie kan leiden tot het falen van verzekeringsmarkten.
8 methodologies