Ideeën voor actief leren
Informatie verwerken in eigen woorden is een brug tussen begrijpend lezen en digitale vaardigheden. Leerlingen in groep 6 hebben vaak de neiging om teksten letterlijk te kopiëren van internet (plagiaat), omdat ze het lastig vinden om complexe informatie te herformuleren. Het doel van dit onderwerp is om hen te leren hoe ze de essentie uit een tekst halen en deze transformeren naar hun eigen taalveld. Dit sluit nauw aan bij de SLO-doelen voor informatievaardigheden en de kerndoelen voor Nederlands.
Activiteit 01
Leerling A leest een korte tekst en vertelt in 30 seconden aan leerling B waar het over gaat, zonder op het scherm te kijken. Leerling B schrijft dit op. Daarna wisselen ze van rol.
Hoe maak je een samenvatting van een webtekst?
Activiteit 02
Geef groepjes een brontekst en drie verschillende samenvattingen: één letterlijk gekopieerd, één met alleen andere woorden, en één echt eigen verhaal. De leerlingen moeten de 'copy-cat' ontmaskeren en uitleggen waarom de beste samenvatting wint.
Waarom mag je niet zomaar teksten kopiëren?
Activiteit 03
Station 1: Kernwoorden uit een tekst filteren. Station 2: Een tekst tekenen in plaats van schrijven. Station 3: De tekening weer terugvertalen naar een eigen tekst. Dit helpt bij het loslaten van de oorspronkelijke zinsstructuur.
Hoe vermeld je waar je de informatie vandaan hebt?
Enkele opmerkingen over deze eenheid onderwijzen
Pas op voor deze misvattingen
Als ik een paar woorden verander, is het mijn eigen tekst.
Leerlingen denken dat 'synoniemen zoeken' hetzelfde is als herschrijven. Gebruik een actieve oefening waarbij ze een tekst moeten uitleggen aan een kleuter om ze te dwingen de structuur echt los te laten.
Kopiëren en plakken is slim, want de tekst op internet is al perfect.
Leerlingen zijn vaak onzeker over hun eigen schrijfvaardigheid. Door te focussen op 'begrijpelijkheid voor de klas' in plaats van 'perfecte taal', moedig je ze aan hun eigen woorden te gebruiken.
Methodes gebruikt in dit overzicht
Slim zoeken op het internet
Leerlingen gebruiken specifieke zoektermen om efficiënt informatie te vinden via zoekmachines. Ze leren hoe ze zoekresultaten kunnen filteren.
8 methodologies
Betrouwbaarheid van bronnen
Leerlingen ontdekken dat niet alles op het internet waar is en leren criteria om de betrouwbaarheid van een website te beoordelen. Ze kijken naar de afzender en het doel van de informatie.
8 methodologies