Maatschappijwetenschappen · Klas 6 VWO

Ideeën voor actief leren

Socialisatie en Cultuur

Binnen dit onderwerp verkennen leerlingen hoe individuen gevormd worden door hun omgeving. We kijken naar het proces van socialisatie, waarbij waarden, normen en andere cultuurkenmerken worden overgedragen. Voor VWO 6 leerlingen is dit essentieel om te begrijpen hoe hun eigen identiteit is geworteld in verschillende socialiserende instituties, zoals het gezin, de school en de media. Het onderscheid tussen enculturatie (het aanleren van de eigen cultuur) en acculturatie (het overnemen van elementen van een vreemde cultuur) staat hierbij centraal.

• SLO Kerndoelen en Eindtermen
• Domein B: Vorming
• Subdomein B1: Socialisatie

• 20–50 min
• Duo's → Hele klas
• 3 activiteiten

Activiteit 01

• Denken-Delen-Uitwisselen
• 20 min · Duo's

Denken-Delen-Uitwisselen: De Onzichtbare Koffer

Leerlingen noteren individueel drie ongeschreven regels die zij van huis uit hebben meegekregen. In tweetallen vergelijken ze deze regels en categoriseren ze deze als enculturatie of acculturatie, waarna de klas gezamenlijk patronen in socialisatoren identificeert.

Wat is het verschil tussen enculturatie en acculturatie?

• Begrijpen
• Toepassen
• Analyseren
• Zelfbewustzijn
• Relatievaardigheden

Activiteit 02

• Socratisch gesprek
• 45 min · Kleine groepjes

Collaboratieve Investigatie: Socialisatoren op de Korrel

Kleine groepen krijgen elk een socialisator toegewezen, zoals sociale media, de sportclub of religie. Ze onderzoeken welke specifieke normen deze actor overdraagt en presenteren hun bevindingen via een korte pitch aan de rest van de groep.

Hoe beïnvloeden socialisatoren onze identiteit?

• Analyseren
• Evalueren
• Creëren
• Sociaal Bewustzijn
• Relatievaardigheden

Activiteit 03

• Socratisch gesprek
• 50 min · Hele klas

Socratisch Debat: De Maakbare Identiteit

Aan de hand van een prikkelende stelling over de invloed van genen versus omgeving voeren leerlingen een gestructureerd debat. Ze moeten hierbij verplicht gebruikmaken van de kernconcepten cultuur, identiteit en socialisatie om hun argumenten te onderbouwen.

In hoeverre is identiteit maakbaar?

• Analyseren
• Evalueren
• Creëren
• Sociaal Bewustzijn
• Relatievaardigheden

Enkele opmerkingen over deze eenheid onderwijzen

---

Pas op voor deze misvattingen

• Socialisatie stopt zodra je volwassen bent.

  Socialisatie is een levenslang proces. Door middel van peer-discussies over carrièreswitches of migratie ontdekken leerlingen sneller dat mensen zich voortdurend aanpassen aan nieuwe sociale omgevingen en rollen.

• Acculturatie betekent dat je je eigen cultuur volledig verliest.

  Acculturatie is het overnemen van kenmerken van een andere cultuur, wat vaak leidt tot mengvormen. Door casussen van integratie actief te analyseren, zien leerlingen dat identiteit vaak een optelsom is in plaats van een vervanging.

---

Methodes gebruikt in dit overzicht

• Denken-Delen-Uitwisselen
• Socratisch gesprek