Ideeën voor actief leren
In dit thema verkennen we de grenzen van de menselijke identiteit in relatie tot andere wezens en technologie (SLO Domein B3). We onderzoeken wat de mens uniek maakt: is het taal, zelfbewustzijn, of het vermogen tot moreel handelen? We vergelijken de mens met dieren (zijn wij slechts 'naakte apen'?) en met machines (kan een AI ooit echt denken of voelen?).
Activiteit 01
Eén leerling zit achter een scherm en chat met de klas. De klas moet raden of ze praten met een medeleerling of met een AI (die door de docent wordt aangestuurd). Bespreek daarna: als je het verschil niet merkt, is er dan een verschil?
Wat maakt de mens uniek ten opzichte van dieren?
Activiteit 02
Verdeel de klas in voor- en tegenstanders van de stelling: 'Zodra een AI pijn kan simuleren, verdient het morele rechten'. Gebruik de argumenten van Peter Singer over lijden als criterium voor morele status.
Kan een computer echt denken?
Activiteit 03
Leerlingen maken in groepjes een groot Venn-diagram op de vloer met touwen. Ze plaatsen eigenschappen (empathie, logica, instinct, taal) in de juiste vakken en verdedigen hun keuzes tegenover andere groepjes.
Hebben dieren en machines morele rechten?
Enkele opmerkingen over deze eenheid onderwijzen
Pas op voor deze misvattingen
Dieren handelen alleen op instinct en mensen alleen op rede.
Biologisch onderzoek toont aan dat veel menselijk gedrag instinctief is en veel dieren complexe probleemoplossende vermogens hebben. Actieve vergelijking van gedragsscenario's helpt deze scherpe grens te nuanceren.
Een computer die een gesprek voert, begrijpt wat hij zegt.
Volgens het 'Chinese Kamer' experiment van Searle is er een verschil tussen syntax (regels volgen) en semantiek (betekenis begrijpen). Door dit experiment na te spelen, begrijpen leerlingen dit cruciale onderscheid.
Methodes gebruikt in dit overzicht