Leerlijn en volgorde (Scope & Sequence)

Documenteer de omvang en de volgorde van uw curriculum: wat u onderwijst en in welke volgorde. Zorgt voor samenhangend verticaal leren en consistente dekking tussen klassen en leerjaren.

Alle vakkenBasisonderwijs (groep 1-8)Voortgezet onderwijs (vmbo/havo/vwo)

Download de Complete Toolkit

  • Gestructureerde PDF met richtvragen per sectie
  • Printklare lay-out, werkt op scherm en op papier
  • Inclusief pedagogische notities en tips van Flip
4.3|372+ downloads

Wanneer dit sjabloon gebruiken

  • Bij het borgen van de samenhang binnen een vaksectie of bouw
  • Wanneer er hiaten of onnodige herhalingen zijn tussen leerjaren
  • Bij de invoering van een nieuwe methode of herziene kerndoelen
  • Tijdens visitaties of interne kwaliteitsonderzoeken
  • Wanneer een team gezamenlijk de rode draad van het onderwijs wil vastleggen

Secties van het sjabloon

Identificeer het vak, de doelgroep en de wettelijke kaders of kerndoelen waar dit document naar verwijst.

Vakgebied:

Leerjaar of groep (bijv. groep 3-8 of onderbouw havo):

Referentiekader (bijv. SLO kerndoelen):

Toepassing (enkele klas, bouw-team of vaksectie):

Versiebeheer en datum:

Lijst van alle onderwerpen en vaardigheden die in dit traject aan bod komen.

Essentiële leerstof (moet):

Belangrijke leerstof (zou):

Verrijkingsstof (kan bij extra tijd):

Kernvaardigheden (in volgorde van beheersing):

Inhoud die bewust NIET in dit leerjaar wordt behandeld:

Documenteer de volgorde van de thema's of hoofdstukken en de reden voor deze opbouw.

Thema 1 (naam): Waarom als eerste? Wat is het fundament?

Thema 2 (naam): Waarom hier? Wat is de link met thema 1?

Thema 3 (naam): ...

Alternatieve volgordes die zijn overwogen maar afgewezen:

Flexibele onderdelen die verplaatst kunnen worden:

Breng in kaart wat leerlingen meenemen uit eerdere jaren en wat ze nodig hebben voor de toekomst.

Kennis uit voorgaande leerjaren waar dit jaar op bouwt:

Geconstateerde hiaten in de voorkennis van leerlingen:

Inhoud die essentieel is als voorbereiding op het volgende leerjaar:

Nodige afstemming met collega's van andere leerjaren:

Documenteer de consistentie tussen verschillende klassen binnen hetzelfde leerjaar.

Werken alle parallelklassen met deze leerlijn?

Waar is ruimte voor eigen professionele invulling?

Op welke punten is uniformiteit vereist?

Globale tijdsplanning (per thema) voor alle klassen:

Evaluatiemomenten voor de afstemming:

Plan wanneer en hoe deze leerlijn wordt geëvalueerd en geactualiseerd.

Evaluatiecyclus (jaarlijks, per semester of na toetsing):

Bronnen voor bijstelling (toetsresultaten, feedback docenten, nieuwe methodes):

Procedure voor het voorstellen van wijzigingen:

Wie is eindverantwoordelijk voor de goedkeuring?:

Locatie van de meest recente versie:

De visie van Flip

Een leerlijn is het meest waardevol wanneer de rationale achter de volgorde expliciet wordt gemaakt. Het gaat niet alleen om wat er na wat komt, maar vooral om het 'waarom'. Wanneer docenten de logica begrijpen, kunnen ze in de klas flexibeler inspelen op leerbehoeften zonder de rode draad van het curriculum te verliezen.

Bekijk wat onze AI maakt

Dit Sjabloon Aanpassen

Voor Alle vakken

Pas Leerlijn en volgorde toe door de fasetijden en opdrachten aan te passen aan de specifieke eisen van Alle vakken.

Over het Leerlijn en volgorde-raamwerk

Een document voor leerlijnen en volgorde is de basis van uw curriculum. Het beantwoordt twee vragen: wat wordt er onderwezen (omvang) en in welke volgorde (sequentie). In tegenstelling tot een jaarplanning die op tijd focust, richt dit document zich op de logische opbouw van kennis en vaardigheden.

Omvang: Wat u onderwijst: De 'scope' bepaalt welke concepten en kerndoelen aan bod komen. Omdat u niet alles kunt behandelen, dwingt dit document u om bewuste keuzes te maken tussen essentiële basisstof en verrijkingsstof.

Volgorde: De logica van het leren: De volgorde is zelden willekeurig. Sommige concepten zijn randvoorwaarden voor andere (zoals breuken voor verhoudingen). Een goede leerlijn maakt de pedagogische logica achter de volgorde expliciet, zodat leerlingen voortbouwen op een stevig fundament.

Verticale samenhang: Leerlijnen zijn het krachtigst wanneer ze over leerjaren heen worden afgestemd. Als een leerkracht in groep 5 weet wat er in groep 4 is behandeld, kan het onderwijs doelgericht verder bouwen in plaats van telkens opnieuw te beginnen.

Horizontale samenhang: Dit document ondersteunt ook de afstemming tussen parallelklassen. Het zorgt ervoor dat alle leerlingen in hetzelfde leerjaar vergelijkbare leerervaringen opdoen, wat hiaten voorkomt bij een eventuele klassenwissel.

Levende documenten: Een leerlijn is geen statisch archiefstuk maar een werkinstrument. Het moet worden herzien wanneer kerndoelen veranderen, uit toetsgegevens hiaten blijken of wanneer de praktijk uitwijst dat de volgorde niet optimaal werkt.

Jaarplanning

Visualiseer het volledige schooljaar: organiseer thema's, kerndoelendekking en grote toetsmomenten zodat je het jaar in één oogopslag overziet en hiaten ontdekt vóór het schooljaar begint.

Weekplanning

Stel een wekelijkse planning op die het onderwijs aan de schoolkalender koppelt: houd rekening met toetsperiodes, vakantiedagen en herhalingstijd zodat u van tevoren weet waar de planning krap wordt.

Eenheidsoverzicht

Breng een enkele onderwijseenheid in kaart door kerndoelen, lessen, beoordelingen en materialen in één totaalplaatje samen te brengen dat coherent onderwijs ondersteunt en curriculumreview vereenvoudigt.

Ervaar de magie van actief leren

Op zoek naar een kant-en-klare les, niet alleen een sjabloon?

De AI van Flip neemt jouw vak, niveau en onderwerp en bouwt een kant-en-klare les met stapsgewijze instructies, discussievragen, een exit ticket en printbare leerlingmaterialen.

Gratis proberen

Veelgestelde vragen

Een leerlijn (scope & sequence) focust op de inhoudelijke opbouw en de logica van de volgorde. Een jaarplanning richt zich meer op de concrete timing en wanneer welke toetsen plaatsvinden. De leerlijn is het strategische fundament, de jaarplanning de praktische uitvoering.
Idealiter wordt dit gezamenlijk gedaan door de leerkrachten van de betreffende leerjaren, ondersteund door een intern begeleider of bouwcoördinator. Betrokkenheid van docenten zorgt ervoor dat het document aansluit bij de praktijk in de klas.
Gebruik de methode als basis, maar documenteer in de leerlijn waar u afwijkt of extra accenten legt. Het document moet inzichtelijk maken waar de methode de kerndoelen dekt en waar u eigen keuzes maakt voor uw specifieke leerlingenpopulatie.
Maak expliciete keuzes in de 'scope'. Categoriseer doelen als fundamenteel (moet), aanvullend (zou) of verrijkend (kan). Dit voorkomt dat elke docent individueel gaat schrappen, wat de verticale samenhang in gevaar brengt.
Zeker. Een vereenvoudigde versie in kindtaal helpt leerlingen om de 'grote lijn' van hun leerproces te zien. Als leerlingen begrijpen waar ze naartoe werken, kunnen ze nieuwe kennis makkelijker koppelen aan wat ze al weten.
De leerlijn bepaalt de volgorde van de inhoud en is daarom de perfecte plek om te bepalen waar actieve strategieën de meeste impact hebben. U kunt per unit aangeven welke werkvorm past, zoals projectonderwijs of samenwerkend leren. Gebruik dit document voor de grote lijn en Flip om de concrete lessen te genereren die de leerlijn tot leven brengen.
← Alle lesplan-sjablonenOntdek actieve werkvormen →