
Tijdlijn-uitdaging
Bouw fysiek een tijdlijn en ga erover in debat
In een oogopslag
Duur
20–40 min
Groepsgrootte
12–36 leerlingen
Inrichting van de ruimte
Een lange muur of vloerruimte voor de tijdlijn
Materialen
- Gebeurteniskaarten met data en beschrijvingen
- Basis voor de tijdlijn (tape of lang papier)
- Verbindingspijlen of touw
- Discussiekaarten met stellingen
Taxonomie van Bloom
Sociaal-emotionele competenties
Wat is Tijdlijn-uitdaging?
De Timeline Challenge is een coöperatieve leerstrategie waarbij leerlingen fysiek of digitaal gebeurtenissen, processen of verhalen in de juiste volgorde plaatsen om mentale modellen van causaliteit en tijdsverloop op te bouwen. Door abstracte reeksen te veranderen in tastbare puzzels, dwingt deze methode leerlingen om het 'waarom' achter een volgorde te onderbouwen in plaats van alleen data uit het hoofd te leren. Het werkt omdat het gebruikmaakt van 'retrieval practice' en 'dual coding', waarbij leerlingen informatie via verschillende modaliteiten moeten combineren. Deze ruimtelijke weergave helpt leerlingen patronen en hiaten in hun kennis te herkennen, wat hogere denkvaardigheden zoals synthese en evaluatie stimuleert. Naast geschiedenis is het zeer effectief voor wetenschappelijke cycli, literaire plotanalyses en wiskundige bewijsvoeringen. De sociale interactie bij het gezamenlijk ordenen moedigt leerlingen aan elkaar te corrigeren en verdiept het begrip door verbale argumentatie en het bereiken van consensus.
Ideaal voor
Wanneer gebruik je het?
Leeftijdsgroepen
Geschikte vakken
Hoe voer je een Tijdlijn-uitdaging uit?
Bereid de kaarten voor
Maak een set van 10-15 kaarten met specifieke gebeurtenissen, stappen of concepten. Zorg dat ze goed geschud zijn en geen duidelijke nummering hebben.
Vorm kleine groepjes
Verdeel de klas in teams van 3-4 leerlingen om discussie en gezamenlijke probleemoplossing te stimuleren.
Verdeel en hussel
Geef elke groep een set kaarten en laat ze deze in een willekeurige volgorde op tafel of op een digitaal bord leggen.
Orden de tijdlijn
Zet een timer en daag de groepen uit om de kaarten in de juiste volgorde te leggen. Ze moeten over elke stap consensus bereiken.
Onderbouw de volgorde
Vraag elke groep om twee 'kantelpunten' in hun tijdlijn te kiezen en de oorzakelijke relatie tussen die specifieke kaarten uit te leggen.
Houd een Gallery Walk
Laat groepen langs elkaars tijdlijnen lopen. Gebruik post-its om aan te geven waar ze het niet eens zijn met de volgorde van een ander team.
Gezamenlijke nabespreking
Leid een klassengesprek om de juiste volgorde te onthullen en veelvoorkomende misvattingen die tijdens de activiteit naar voren kwamen te bespreken.
Wetenschappelijke onderbouwing
Karpicke, J. D., & Roediger, H. L.
2008 · Science, 319(5865), 966-968
Deze studie toont aan dat herhaalde 'retrieval practice', zoals het ophalen en ordenen van informatie in een tijdlijn, de retentie op lange termijn aanzienlijk verbetert vergeleken met herhaaldelijk bestuderen.
Eitel, A., Scheiter, K., & Schüler, A.
2013 · Information Design Journal, 20(2), 152-163
Ruimtelijke ondersteuning via visuele representaties helpt leerlingen mentale modellen op te bouwen, wat bevestigt dat fysieke ordeningstaken de integratie van complexe informatie verbeteren.
Chi, M. T. H., & Wylie, R.
2014 · Educational Psychologist, 49(4), 219-243
Dit onderzoek classificeert 'constructieve' en 'interactieve' activiteiten, zoals gezamenlijk ordenen, als effectiever voor diepgaand leren dan passieve of enkel actieve taken.
Onderwerpen die goed passen bij Tijdlijn-uitdaging
Bekijk curriculumonderwerpen waarbij Tijdlijn-uitdaging een aanbevolen actieve leerstrategie is.

De Deltawerken
Groep 8 · De Wereld in Kaart: Ontdekkingsreis door Groep 8

Polders en Droogmakerijen
Klas 1 VWO · De Wereld in Kaart: Ontdekking van de Aarde

Van Klassiek naar Modern
Groep 8 · Blikopener: Creatieve Expressie en Kunstbeschouwing

Zwangerschap en Geboorte
Klas 2 VWO · De Levende Wereld: Van Cel tot Ecosysteem

De Geschiedenis van het Leven
Klas 3 VWO · Biologie: De Complexiteit van het Leven

De Evolutie van de Engelse Taal
Klas 3 VWO · Mastering Global Communication: Engels voor VWO 3

De Impact van het Britse Rijk
Klas 6 VWO · Mastering English: Proficiency and Perspectives

De Romeinse Limes in Nederland
Groep 5 · Reis door de Tijd: Van Jagers tot Ridders

Leidens Ontzet en de Watergeuzen
Groep 6 · Reis door de Tijd: Van Ridders tot Regenten
Veelgestelde vragen
Wat is de Timeline Challenge precies?
Hoe gebruik ik de Timeline Challenge in de les?
Wat hebben leerlingen aan de Timeline Challenge?
Hoe kan ik differentiëren met deze werkvorm?
Is de Timeline Challenge ook geschikt voor andere vakken dan geschiedenis?
Genereer een Missie met Tijdlijn-uitdaging
Gebruik Flip Education om een volledig Tijdlijn-uitdaging lesplan te maken, afgestemd op jullie curriculum en klaar voor gebruik in de klas.