SEL Eenheid Planner

Plan een eenheid voor sociaal-emotioneel leren die CASEL-competenties ontwikkelt via gestructureerde reflectie, groepsopbouwende activiteiten en oefening die geïntegreerd is in het dagelijks klasleven.

Sociaal-Emotioneel LerenBasisonderwijs (groep 1-8)Voortgezet onderwijs (vmbo/havo/vwo)

Download de Complete Toolkit

  • Gestructureerde PDF met richtvragen per sectie
  • Printklare lay-out, werkt op scherm en op papier
  • Inclusief pedagogische notities en tips van Flip
4.9|719+ downloads

Wanneer dit sjabloon gebruiken

  • Bij het bouwen van een specifieke SEL-eenheid rondom CASEL-competenties
  • Wanneer leerlingen expliciete hulp nodig hebben bij emotieregulatie of conflictbeheersing
  • Aan het begin van het schooljaar (de Gouden Weken) voor groepsvorming
  • Als reactie op specifieke sociale onrust of uitdagingen in de groep
  • Bij het integreren van sociaal-emotionele doelen in thematisch onderwijs

Secties van het sjabloon

Bepaal de focuscompetentie en formuleer de leerdoelen.

Primaire CASEL-competentie (bijv. zelfmanagement of sociaal bewustzijn):

Secundaire competenties:

Duur van de eenheid:

Leerdoelen (welke vaardigheden ontwikkelen de leerlingen?):

Verbinding met kerndoelen of vakinhoud:

Plan activiteiten die vertrouwen en een positief klimaat bevorderen: de basis voor authentiek SEL-werk.

Energizers en ijsbrekers voor groepsbinding:

Plan voor het gezamenlijk opstellen van klassennormen:

Protocol voor de klassenvergadering of kringgesprek:

Routines voor inclusie en erbij horen:

Plan lessen waarin je de doelvaardigheid direct aanleert met voorbeelden, modeling en begeleide oefening.

Vaardigheid (naam, definitie, voorbeelden en wat het juist niet is):

Lesplan voor expliciete instructie:

Modeling en hardop-denken plan:

Begeleide oefenactiviteit:

Zelfstandige verwerking:

Plan gestructureerde kansen voor leerlingen om te reflecteren en te oefenen in gesimuleerde of echte situaties.

Reflectieroutines (dagboek, duo-gesprek, check-out):

Rollenspellen of simulaties:

Echte situaties voor toepassing (pauze, groepswerk, conflicten):

Reflectievragen:

Plan hoe je de ontwikkeling volgt via observatie, reflectie en zelfevaluatie door de leerling.

Formatief observatieplan:

Zelfevaluatie-instrument voor leerlingen:

Bewijs van groei (waar let je specifiek op?):

Summatieve reflectie of portfolio-opdracht:

Plan hoe de vaardigheid wordt versterkt tijdens reguliere lessen, niet alleen tijdens het SEL-kwartiertje.

Integratie in vakken (welke vakken en hoe):

Routines die de vaardigheid dagelijks bekrachtigen:

Verbinding met de schoolbrede aanpak of visie:

Communicatie naar ouders en verzorgers:

De visie van Flip

SEL-eenheden slagen wanneer ze vaardigheden bouwen die leerlingen echt kunnen gebruiken in de praktijk van de klas. Deze planner helpt je een eenheid te ontwerpen die CASEL-competenties expliciet aanleert terwijl je bouwt aan de veiligheid die nodig is om te oefenen. Door actieve werkvormen te gebruiken, wordt sociaal-emotionele groei een tastbaar onderdeel van je onderwijsprogramma.

Bekijk wat onze AI maakt

Dit Sjabloon Aanpassen

Voor Sociaal-Emotioneel Leren

Pas SEL eenheid toe door de fasetijden en opdrachten aan te passen aan de specifieke eisen van Sociaal-Emotioneel Leren.

Over het SEL eenheid-raamwerk

Sociaal-Emotioneel Leren (SEL) is het meest effectief wanneer het geen losstaand curriculum is, maar een integraal onderdeel van de schoolcultuur, routines en relaties. Een goed ontworpen SEL-eenheid creëert ruimte voor expliciete vaardigheidsontwikkeling terwijl deze vaardigheden direct worden toegepast in de dagelijkse interactie.

De vijf CASEL-competenties: Zelfbewustzijn, zelfmanagement, sociaal bewustzijn, relationele vaardigheden en verantwoorde besluitvorming. Deze competenties versterken elkaar. Een eenheid focust meestal op één of twee kernpunten, maar raakt ze gedurende het proces allemaal aan.

SEL gaat over vaardigheden, niet alleen over gevoelens: Een veelvoorkomend misverstand is dat SEL enkel een 'gevoelsmoment' in de kring is. Echte SEL is vaardigheidstraining: leerlingen leren specifieke, overdraagbare vaardigheden zoals het herkennen van emotionele triggers, emotieregulatie, inlevingsvermogen en conflictbeheersing.

Integratie en expliciete instructie: SEL werkt het best bij een combinatie van expliciete instructie (het direct aanleren van de vaardigheid) en integratie (het toepassen van de vaardigheid tijdens rekenen, taal of op het schoolplein). Een losse les die niet verbonden is aan het klasleven verandert zelden het gedrag op de lange termijn.

Traumasensitief werken: Houd bij het ontwerpen rekening met leerlingen die te maken hebben met moeilijke thuissituaties. Maak persoonlijke inbreng vrijwillig, normaliseer verschillende emotionele ervaringen en leg de nadruk op de eigen kracht en regie van de leerling.

Bouwen vanuit relaties: De belangrijkste voorspeller van SEL-succes is de kwaliteit van de relatie tussen leraar en leerling. Een eenheid die bouwt aan vertrouwen en gemeenschapszin is vele malen effectiever dan het puur aanbieden van theoretische lesstof.

Thematische eenheid

Organiseer meerdere weken rond een centraal thema of een essentiële vraag die teksten, vakken en echte situaties verbindt. Leerlingen bouwen duurzaam begrip op als ze dezelfde ideeën in verschillende contexten tegenkomen.

Backward Design eenheid

Plan de eenheid vanuit het beoogde eindresultaat. Eerst worden de leerdoelen bepaald, dan de bewijzen van leren en tot slot de lessenreeks. Elke les draagt van dag één bij aan een helder einddoel.

Basisonderwijs-eenheid

Ontworpen voor het basisonderwijs met korte, herhaalbare cycli, voorlezen als leermiddel, concrete ervaringen en voorspelbare routines. Jonge leerlingen hebben structuur nodig voordat abstractie zijn plek kan krijgen.

Ervaar de magie van actief leren

Op zoek naar een kant-en-klare les, niet alleen een sjabloon?

De AI van Flip neemt jouw vak, niveau en onderwerp en bouwt een kant-en-klare les met stapsgewijze instructies, discussievragen, een exit ticket en printbare leerlingmaterialen.

Gratis proberen

Veelgestelde vragen

Een SEL-eenheid biedt gerichte tijd voor expliciete instructie: het direct aanleren van vaardigheden met voorbeelden en modeling. Integratie betekent dat je die vaardigheden het hele jaar door bekrachtigt tijdens andere lessen. Beide zijn nodig voor een optimaal resultaat.
Focus op de ontwikkeling van vaardigheden, niet op persoonlijke bekentenissen. Leerlingen kunnen zelf evalueren of ze een strategie hebben toegepast (bijv. 'ik heb vandaag een ademhalingsoefening gebruikt') zonder details over hun gevoelens te delen.
Weerstand is vaak een teken van een gebrek aan veiligheid of een mismatch met de behoeften. Maak opdrachten minder persoonlijk door met scenario's te werken, bied keuzemogelijkheden en investeer eerst in de onderlinge relaties.
Zorg voor een protocol. Weet welke onderwerpen gevoelig liggen en ken de meldcode voor ernstige zaken. Durf te zeggen: 'Dit is belangrijk, laten we hier na de les even rustig samen over verder praten' om de veiligheid in de groep te bewaken.
Bijna elke academische uitdaging heeft een SEL-component. Doorzetten bij een lastige som (zelfmanagement), samenwerken aan een project (relaties) of bronnen kritisch bekijken (besluitvorming) zijn natuurlijke momenten voor integratie.
Actief leren en SEL versterken elkaar direct. Wanneer leerlingen samenwerken aan een missie, rollen verdelen of elkaar feedback geven, oefenen ze sociale vaardigheden in een echte context. Flip-missies zijn zo ontworpen dat communicatie en samenwerking noodzakelijk zijn. Door Flip-lessen te gebruiken binnen een SEL-eenheid, geef je leerlingen de kans om de aangeleerde competenties direct in de praktijk te brengen tijdens uitdagende en betekenisvolle opdrachten.
← Alle lesplan-sjablonenOntdek actieve werkvormen →