Nederland · SLO Kerndoelen en Eindtermen
Klas 5 VWO Macht, Revolutie en Moderniteit: De Weg naar de Hedendaagse Wereld
Deze cursus onderzoekt de cruciale transformaties in de Europese en wereldgeschiedenis van de Verlichting tot de vroege twintigste eeuw. De focus ligt op de spanning tussen traditie en vernieuwing, de opkomst van democratische burgerschap en de impact van industrialisatie op de samenleving.

01De Verlichting en de Democratische Revoluties
Een analyse van het nieuwe wetenschappelijke denken en de politieke omwentelingen in Amerika, Frankrijk en Nederland.
Leerlingen onderzoeken de verschuiving van theocentrisch naar antropocentrisch denken en de impact van nieuwe wetenschappelijke methoden.
Leerlingen onderzoeken hoe filosofen als Locke, Voltaire en Montesquieu de basis legden voor moderne opvattingen over staat en maatschappij.
Leerlingen analyseren hoe vorsten probeerden verlichte ideeën toe te passen zonder hun absolute macht op te geven en de kenmerken van het Ancien Régime.
Leerlingen onderzoeken de oorzaken, het verloop en de gevolgen van de Amerikaanse onafhankelijkheidsstrijd en de vorming van de VS.
Leerlingen analyseren de oorzaken van de Franse Revolutie, de bestorming van de Bastille en de Verklaring van de Rechten van de Mens en de Burger.
Leerlingen onderzoeken de radicalisering van de revolutie, de Terreur en de opkomst van Napoleon Bonaparte.
Leerlingen onderzoeken de invloed van de Franse Revolutie op Nederland, de vorming van de Bataafse Republiek en de inlijving bij Frankrijk.
Leerlingen analyseren de pogingen om de oude orde te herstellen na de Napoleontische oorlogen en de vorming van nieuwe staten.
Leerlingen onderzoeken de opkomst van het liberalisme als politieke stroming en de reactie van het conservatisme in de 19e eeuw.
Leerlingen onderzoeken de Romantiek als culturele en intellectuele beweging die de nadruk legde op emotie, individualiteit en natuur, als reactie op het rationalisme van de Verlichting.
Leerlingen analyseren de oorzaken en gevolgen van de golf van revoluties die Europa overspoelde, gedreven door liberale en nationalistische idealen.

02Industrialisatie en de Sociale Kwestie
De overgang van een agrarische naar een industriële samenleving en de daaruit voortvloeiende maatschappelijke spanningen.
Leerlingen onderzoeken de technologische sprong voorwaarts en de opkomst van het fabriekssysteem in Engeland en Europa.
Leerlingen analyseren de veranderingen in arbeidsomstandigheden, het dagelijks leven van arbeiders en de verstedelijking als gevolg van industrialisatie.
Leerlingen onderzoeken de strijd voor arbeidersrechten en de opkomst van politieke ideologieën als reactie op armoede.
Leerlingen analyseren de theorieën van Karl Marx en Friedrich Engels en de opkomst van het anarchisme als radicale reactie op de industriële samenleving.
Leerlingen onderzoeken de organisatie van arbeiders in vakbonden en de ontwikkeling van sociale wetgeving om de ergste misstanden te bestrijden.
Leerlingen onderzoeken de technologische innovaties van de late 19e eeuw, zoals elektriciteit, staal en chemie, en hun impact op de economie en samenleving.
Leerlingen onderzoeken hoe de industrialisatie en technologische vooruitgang ook het platteland beïnvloedden, met mechanisatie in de landbouw en verbeterde infrastructuur.
Leerlingen analyseren hoe massaproductie en nieuwe marketingtechnieken leidden tot de opkomst van een consumptiemaatschappij in de late 19e en vroege 20e eeuw.
Leerlingen onderzoeken de uitdagingen van snelle verstedelijking en de ontwikkeling van stedelijke planning en infrastructuur om deze aan te pakken.
Leerlingen analyseren de veranderende rollen van vrouwen in de industriële samenleving, zowel in de fabriek als in het huishouden, en de opkomst van de eerste feministische golf.

03Nationalisme en Imperialisme
De vorming van natiestaten en de Europese expansie in Afrika en Azië.
Leerlingen onderzoeken hoe een gedeelde cultuur en taal de basis werden voor nieuwe politieke eenheden zoals Duitsland en Italië.
Leerlingen analyseren de rol van Otto von Bismarck en de Pruisisch-Franse oorlog in de totstandkoming van het Duitse Keizerrijk.
Leerlingen onderzoeken de rol van figuren als Garibaldi, Cavour en Victor Emanuel II in de Italiaanse eenwording (Risorgimento).
Leerlingen analyseren de economische, politieke en ideologische motieven achter het modern imperialisme en de technologische middelen die dit mogelijk maakten.
Leerlingen onderzoeken de motieven en gevolgen van het modern imperialisme tijdens de Conferentie van Berlijn.
Leerlingen analyseren de Britse overheersing in India en de Europese invloed in China, inclusief de Opiumoorlogen en de Bokseropstand.
Leerlingen onderzoeken de ontwikkeling van Nederlands-Indië als kolonie, van de VOC tot het cultuurstelsel en de ethische politiek.
Leerlingen analyseren verschillende vormen van verzet tegen de Europese koloniale overheersing, zowel gewapend als vreedzaam.
Leerlingen evalueren de langetermijngevolgen van imperialisme voor zowel de gekoloniseerde gebieden als de koloniserende mogendheden.
Leerlingen onderzoeken de Meiji-restauratie en de snelle modernisering van Japan, waardoor het een imperialistische macht werd in Azië.
Leerlingen analyseren wereldtentoonstellingen als platforms voor het tonen van technologische vooruitgang, koloniale macht en nationale identiteit in de 19e eeuw.

04Nederland in de Negentiende Eeuw
De transformatie van een koninkrijk naar een parlementaire democratie en de pacificatie van 1917.
Leerlingen onderzoeken de oprichting van het Verenigd Koninkrijk der Nederlanden en de spanningen tussen Noord en Zuid.
Leerlingen analyseren de oorzaken en het verloop van de Belgische Opstand en de uiteindelijke afscheiding van België.
Leerlingen onderzoeken de vreedzame revolutie die de macht van de koning beperkte en het parlement centraal stelde.
Leerlingen analyseren de gevolgen van de industrialisatie voor de Nederlandse samenleving en de opkomst van de sociale kwestie.
Leerlingen onderzoeken de emancipatie van katholieken en protestanten en de strijd om de financiering van het bijzonder onderwijs.
Leerlingen analyseren de strijd voor uitbreiding van het kiesrecht en de uiteindelijke invoering van algemeen mannen- en vrouwenkiesrecht.
Leerlingen onderzoeken het politieke compromis van 1917 waarbij de schoolstrijd en de kiesrechtkwestie werden opgelost.
Leerlingen analyseren de positie van Nederland als neutraal land tijdens de Eerste Wereldoorlog en de impact van de oorlog op de Nederlandse samenleving.
Leerlingen onderzoeken de Nederlandse vrouwenbeweging en de strijd voor vrouwenkiesrecht en gelijke rechten.

05De Eerste Wereldoorlog en de Russische Revolutie
De ineenstorting van de oude Europese orde en de opkomst van het communisme.
Leerlingen analyseren de complexe oorzaken van de Eerste Wereldoorlog, inclusief nationalisme, imperialisme, militarisme en het bondgenootschappenstelsel.
Leerlingen onderzoeken de totale oorlog en de impact van nieuwe technologieën op het slagveld.
Leerlingen analyseren de mobilisatie van de samenleving aan het thuisfront, de rol van propaganda en de impact van de oorlog op het dagelijks leven.
Leerlingen onderzoeken de val van de Romanovs, de Februari-revolutie en de Oktoberrevolutie die leidde tot de machtsovername door de Bolsjewieken.
Leerlingen analyseren de burgeroorlog tussen de Roden en Witten, de invoering van het oorlogscommunisme en de uiteindelijke vorming van de Sovjet-Unie.
Leerlingen onderzoeken de laatste fase van de oorlog, de rol van de VS en de bepalingen van het Verdrag van Versailles en de gevolgen daarvan.

06Interbellum en de Opkomst van Totalitarisme
De fragiele vrede van Versailles, de economische wereldcrisis en de opkomst van fascisme en nationaalsocialisme.
Leerlingen onderzoeken de culturele en sociale veranderingen in de jaren '20, gekenmerkt door economische groei, nieuwe kunstvormen en een veranderende moraal.
Leerlingen onderzoeken de politieke instabiliteit in Duitsland en de verwoestende effecten van de beurskrach van 1929.
Leerlingen analyseren de oorzaken en gevolgen van de wereldwijde economische crisis van de jaren '30 en de reactie van de Amerikaanse overheid met de New Deal.
Leerlingen onderzoeken de opkomst van Benito Mussolini en de kenmerken van het Italiaanse fascisme.
Leerlingen analyseren de opkomst van Adolf Hitler en de Nazi-partij, de ideologie van het nationaalsocialisme en de consolidatie van de macht.
Leerlingen onderzoeken hoe totalitaire regimes propaganda, censuur en terreur gebruikten om de bevolking te controleren en te mobiliseren.
Leerlingen analyseren de internationale politiek van appeasement en de agressieve expansiepolitiek van Duitsland, Italië en Japan in de jaren '30.