Nederland · SLO Kerndoelen en Eindtermen
Klas 2 VWO De Levende Wereld: Van Cel tot Ecosysteem
Deze cursus verkent de complexiteit van het leven op verschillende schaalniveaus. Leerlingen onderzoeken hoe cellen functioneren, hoe eigenschappen overerven en hoe organismen zich aanpassen aan hun omgeving door middel van evolutie en ecologische interacties.

01De Basis van het Leven: Cellen en Organen
Een diepe duik in de bouwstenen van het leven en de organisatie van cellen tot complexe organismen.
Leerlingen onderzoeken de basisprincipes van de celtheorie en identificeren de universele kenmerken van het leven.
Leerlingen identificeren celorganellen en hun functies en vergelijken dier- en plantencellen.
Leerlingen onderzoeken diffusie en osmose en het belang van het celmembraan voor de homeostase.
Leerlingen analyseren hoe cellen actief stoffen transporteren tegen een concentratiegradiënt in, met energieverbruik.
Leerlingen bestuderen de specialisatie van cellen en de vorming van verschillende weefseltypen in organismen.
Leerlingen onderzoeken de hiërarchie van biologische organisatie van weefsel naar orgaan en orgaanstelsel.
Leerlingen onderzoeken hoe het lichaam interne omstandigheden constant houdt door middel van regulatiemechanismen.
Leerlingen volgen de weg van voedsel door het spijsverteringsstelsel en begrijpen de opname van voedingsstoffen.
Leerlingen onderzoeken de anatomie van het ademhalingsstelsel en het proces van gasuitwisseling in de longen.
Leerlingen bestuderen de bouw en functie van het hart, bloedvaten en bloed, en de rol in transport.
Leerlingen onderzoeken de functie van de nieren bij het filteren van bloed en het handhaven van de water- en zoutbalans.

02Voortplanting en Seksualiteit
Onderzoek naar de biologische aspecten van menselijke voortplanting, groei en de maatschappelijke context van seksualiteit.
Leerlingen bestuderen de anatomie en fysiologie van de mannelijke geslachtsorganen en de productie van zaadcellen.
Leerlingen bestuderen de anatomie en fysiologie van de vrouwelijke geslachtsorganen en de menstruatiecyclus.
Leerlingen onderzoeken het proces van bevruchting en de eerste stadia van embryonale ontwikkeling.
Leerlingen bestuderen de ontwikkeling van embryo tot foetus en de rol van de placenta.
Leerlingen onderzoeken de biologische processen tijdens de bevalling en de zorg voor moeder en kind na de geboorte.
Leerlingen bespreken verschillende vormen van anticonceptie en de preventie van seksueel overdraagbare aandoeningen.
Leerlingen discussiëren over gender, geaardheid en seksuele identiteit in een veilige leeromgeving.
Leerlingen verkennen het belang van gezonde relaties, respect en effectieve communicatie.
Leerlingen onderzoeken de fysieke en hormonale veranderingen die optreden tijdens de puberteit bij jongens en meisjes.
Leerlingen onderzoeken hoe zowel genetische factoren als omgevingsfactoren de ontwikkeling van een individu beïnvloeden.
Leerlingen bespreken factoren die vruchtbaarheid beïnvloeden en de oorzaken en behandelingen van onvruchtbaarheid.

03Erfelijkheid en Genetica
Inzicht krijgen in hoe eigenschappen worden doorgegeven van generatie op generatie via DNA en genen.
Leerlingen onderzoeken de dubbele helixstructuur van DNA en de componenten waaruit het is opgebouwd.
Leerlingen bestuderen de relatie tussen genen, allelen en chromosomen als dragers van erfelijke informatie.
Leerlingen onderzoeken het proces van mitose en de rol ervan bij groei, herstel en ongeslachtelijke voortplanting.
Leerlingen onderzoeken het proces van meiose en de rol ervan bij de vorming van geslachtscellen en genetische variatie.
Leerlingen bestuderen de basisprincipes van overerving zoals geformuleerd door Gregor Mendel.
Leerlingen passen de wetten van Mendel toe om de overerving van één eigenschap te voorspellen met kruisingsschema's.
Leerlingen onderzoeken de overerving van twee eigenschappen tegelijk en het concept van gekoppelde genen.
Leerlingen bestuderen de overerving van eigenschappen die gekoppeld zijn aan de geslachtschromosomen.
Leerlingen onderzoeken de oorzaken en gevolgen van mutaties en hun rol in genetische variatie.
Leerlingen onderzoeken de technieken en toepassingen van genetische modificatie in de landbouw en geneeskunde.
Leerlingen bestuderen de revolutionaire CRISPR-Cas-technologie en de ethische dilemma's die het oproept.

04Evolutie en Diversiteit
Het begrijpen van de oorsprong van soorten en de mechanismen achter natuurlijke selectie en aanpassing.
Leerlingen onderzoeken verschillende bewijzen voor evolutie, zoals fossielen, vergelijkende anatomie en embryologie.
Leerlingen onderzoeken het proces waarbij de best aangepaste organismen een grotere overlevingskans hebben.
Leerlingen analyseren hoe organismen zich aanpassen aan specifieke omgevingsfactoren door middel van natuurlijke selectie.
Leerlingen onderzoeken de processen van soortvorming en de rol van geografische en reproductieve isolatie.
Leerlingen bestuderen de evolutionaire verwantschappen tussen organismen en de reconstructie van de stamboom van het leven.
Leerlingen ordenen organismen in domeinen, rijken en families op basis van verwantschap en kenmerken.
Leerlingen onderzoeken het belang van biodiversiteit en de bedreigingen en strategieën voor het behoud ervan.
Leerlingen bestuderen de evolutionaire geschiedenis van de mens en de kenmerken die ons uniek maken.
Leerlingen onderzoeken hoe soorten elkaar beïnvloeden en samen evolueren in co-evolutie en symbiotische relaties.

05Ecologie en Duurzaamheid
De interacties tussen organismen en hun omgeving, en de impact van de mens op natuurlijke kringlopen.
Leerlingen onderzoeken de componenten van ecosystemen en de kenmerken van verschillende biomen op aarde.
Leerlingen analyseren voedselketens, voedselwebben en de rol van producenten, consumenten en reducenten.
Leerlingen onderzoeken de doorstroming van energie in ecosystemen en de structuur van biomassa- en energiepiramides.
Leerlingen bestuderen de koolstofkringloop en de rol van fotosynthese, verbranding en fossiele brandstoffen.
Leerlingen onderzoeken de stikstofkringloop en de rol van bacteriën bij stikstoffixatie en denitrificatie.
Leerlingen bestuderen de waterkringloop en de impact van menselijke activiteiten op de beschikbaarheid van zoet water.
Leerlingen onderzoeken de oorzaken en gevolgen van klimaatverandering en de impact op ecosystemen en de mens.
Leerlingen verkennen duurzame oplossingen voor milieuproblemen, zoals hernieuwbare energie en circulaire economie.
Leerlingen onderzoeken de verschillende vormen van milieuvervuiling en hun impact op de menselijke gezondheid.

06Gezondheid en Regulatie
Hoe het menselijk lichaam zichzelf beschermt en in balans houdt door middel van het immuunsysteem en zintuigen.
Leerlingen onderzoeken de eerste en tweede lijn van afweer van het lichaam, zoals huid, slijmvliezen en fagocyten.
Leerlingen bestuderen de werking van witte bloedcellen, antistoffen en de rol van het geheugen van het immuunsysteem.
Leerlingen onderzoeken de werking van vaccinaties en het concept van actieve en passieve immuniteit.
Leerlingen onderzoeken de oorzaken en mechanismen van allergische reacties en auto-immuunziekten.
Leerlingen bestuderen de bouw en werking van het oog en de verwerking van visuele prikkels in de hersenen.
Leerlingen bestuderen de bouw en werking van het oor en de verwerking van auditieve prikkels in de hersenen.
Leerlingen onderzoeken de werking van de zintuigen voor smaak, reuk en tast en hun rol in waarneming.
Leerlingen onderzoeken hoe de hersenen zintuiglijke informatie interpreteren en hoe dit kan leiden tot illusies.
Leerlingen onderzoeken de rol van verschillende voedingsstoffen en een gebalanceerd dieet voor een gezonde leefstijl.